საქართველოში ამ დროისთვის ვირტუალური აქტივის მომსახურების (vasp) 43 პროვაიდერია რეგისტრირებული. როგორც ეროვნული ბანკის საგადახდო მომსახურების პროვაიდერების და ვირტუალური აქტივის მომსახურების პროვაიდერების ზედამხედველობის დეპარტამენტის უფროსის მოვალეობის შემსრულებელმა “ბიზნესპარტნიორთან” განაცხადა, მათგან ორი საერთაშორისო კომპანიაა.

მარიამ მალაზონიას განმარტებით, იმისთვის, რომ კომპანიამ ვირტუალური აქტივის მომსახურება განახორციელოს, ეროვნულ ბანკში უნდა დარეგისტრირდეს.

“ვირტუალური აქტივი არის ღირებულების ციფრული გამოხატულება, რომელიც არის ურთიერთჩანაცვლებადი, არ არის უნიკალური, წარმოადგენს ციფრული ფორმით გადაცემის ან ინვესტირების საშუალებას და შესაძლებელია გამოყენებული იქნეს, როგორც გადახდის ისე ინვესტირებისთვის. ჩვენ რასაც ვარეგულირებთ, არის კონვერტირებადი ვირტუალური აქტივი, რაც ნიშნავს რომ მას აქვს ეკვივალენტი ღირებულება ეროვნულ ან უცხოურ ვალუტაში, სხვა ვირტუალურ აქტივში ან ფინანსურ ინსტრუმენტში, რომელზეც შესაძლებელია მისი გადაცვლა.”-აღნიშნა მარიამ მალაზონიამ.

მისივე განმარტებით, ვასპები არიან პირები რომლებიც ვირტუალური აქტივის მომსახურებას მესამე პირის სასარგებლოდ ახორციელებენ. ამასთან, გარდა რეგისტრირებული ვირტუალური აქტივის მომსახურების პროვაიდერისა, საფინანსო სექტორის სხვა წარმომადგენლებს, კომერციულ ბანკებს, მიკრობანკებს, საბროკერო კომპანიებს და მიკროსაფინანსო ორგანიზაციებს აქვთ შეზღუდულად ვირტუალური აქტივის მომსახურების განხორციელების უფლება.

“ჩვენი მხრიდან ვასპების რეგულირება საჭირო გახდა იმისთვის რომ ვირტუალური აქტივის საქმიანობა მოქცეულიყო გამჭირვალე და კონტროლირებად სამართლებრივ ჩარჩოში. განსაკუთრებით ფულის გათეთრების და ტერორიზმის დაფინანსების რისკის შემცირების მიზნით. სავალდებულო რეგისტრაციის შემდეგ კი ვასპები მოექცნენ ეროვნული ბანკის ზედამხედველობის ქვეშ.”-აღნიშნა მარიამ მალაზონიამ.

ცნობისთვის, მიმდინარე წლის სექტემბერში ვირტუალური აქტივის მომსახურების პროვაიდერების საზედამხედველო ჩარჩოს გაფართოების მიზნით, საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა „ვირტუალური აქტივის მომსახურების პროვაიდერის (VASP) საქართველოს ეროვნულ ბანკში რეგისტრაციის, რეგისტრაციის გაუქმებისა და რეგულირების წესში“ მნიშვნელოვანი ცვლილებები განახორციელა.

რეგისტრაციის და რეგულირების წესს დაემატა რისკების მართვის ჩარჩოს მარეგულირებელი მოთხოვნები, რომლებიც მოიცავს საოპერაციო რისკების შეფასებასა და კონტროლს, კიბერუსაფრთხოებას, საოპერაციო პროცესების მართვისა და ბიზნეს უწყვეტობის გეგმას.

ასევე განისაზღვრა სარეგისტრაციო მოთხოვნები იმ პროვაიდერებისთვის, რომლებიც გეგმავენ სტაბილური ვირტუალური აქტივის პირველადი შეთავაზების მომსახურების განხორციელებას. მათ შორის, მოთხოვნები კორპორაციულ მართვასთან, საზედამხედველო კაპიტალსა და შეთავაზების დოკუმენტთან მიმართებაში.

აღნიშნული ცვლილებები მიზნად ისახავს ვირტუალური აქტივის მომსახურებასთან დაკავშირებული რისკების პრევენციას, ეკოსისტემისადმი ნდობის გაძლიერებასა და სექტორის მდგრად განვითარებას.