მთავარიბიზნესიეკონომიკათეგეტა ბიზნესისთვის
ტურიზმიფინანსებიჯანდაცვასპორტი
ტექნოლოგიებიმსოფლიოპოლიტიკაგანათლება
სტარტაპებიWEEKENDბიზნეს მრჩეველისაზოგადოება
კიბერუსაფრთხოებამოსაზრებაფინანსებიპოდკასტები
ეკონომიკური ფორუმიInsider სიუჟეტიBusiness Insider Georgia X TVყველა ვიდეო
ყველა სიახლე
ბიზნეს მედია - Bank of Georgia
flag
AMD 7187.4
-0.0026
flag
AZN 1.5254
0
flag
CNY 38.893
-0.0001
flag
EUR 2.8447
-0.0048
flag
GBP 3.4159
-0.0035
flag
KZT 58.29
-0.0007
flag
TRY 0.0514
0
flag
USD 2.5927
-0.0001
news banner

მომხმარებელთა უფლებების დაცვა ფინანსურ სექტორში

news image
mbc image

საქართველოს ფინანსურ სექტორში მოქმედი რეგულაციები, რომლებიც მომხმარებელთა უფლებების დაცვას, დაკრედიტების წესებსა და ეთიკას არეგულირებს, მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ფინანსური ორგანიზაციებისა და ბიზნესის საქმიანობაში. თუმცა, კვლავ აქტუალურია კითხვა – როგორ აისახება ეს რეგულაციები კომპანიების საქმიანობაზე და რა უფლებებით სარგებლობენ ისინი დაკრედიტების პროცესში? აღნიშნულ საკითხებთან დაკავშირებით ბი ვი ქონსალთინგის მმართველი პარტნიორი ვახტანგ შურღაია გვიზიარებს პრაქტიკულ გამოცდილებას და რჩევებს.

საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის ბრძანება "ფინანსური ორგანიზაციების მიერ მომსახურების გაწევისას მომხმარებელთა უფლებების დაცვის წესის დამტკიცების თაობაზე" ბიზნესს, როგორც საფინანსო პროდუქტის მიმღებ პირსა და მომხმარებელს, ფინანსურ ორგანიზაციებთან ურთიერთობისას ანიჭებს რიგ უფლებებს:

            1. ინფორმაციის მიღების უფლება -  ბრძანების თანახმად, ფინანსური ორგანიზაცია ვალდებულია,მომხმარებელს დროულად მიაწოდოს სრული, გასაგები და უტყუარი ინფორმაცია საფინანსო პროდუქტის შესახებ (მაგ. კრედიტის ოდენობა, საპროცენტო განაკვეთი, ვადა და ა.შ.). ბრძანება ასევე ადგენს სპეციფიკურ შემთხვევებს, როდესაც  ფინანსურ ორგანიზაციას დამატებით ევალება „ხელშეკრულების მნიშვნელოვანი პირობების“ ცალკე გამოყოფა და ამავე წესებით დადგენილი დიზაინით/ფორმით განთავსება ხელშეკრულებაში. ამასთან, განსხვავებულად რეგულირდება ინფორმაციის მიწოდების სტანდარდი როგორც ხელშეკრულების დისტანციურად დადებისას, ისე - საფინანსო პროდუქტთან დაკავშირებული დაზღვევისა თუ საფინანსო პროდუქტების კომბინირებულად შეთავაზებისას.

            2. სპეციფიკური საფინანსო პროდუქტის ხელშეკრულებაზე უარის თქმის უფლება - აღნიშნული პროდუქტი მოიაზრებს კრედიტს, რომლის მთლიანი თანხა/პირველადი შენატანი ნაკლებია 1 000 000 ლარზე. სპეციფიკური საფინანსო პროდუქტის მიღებისას  მომხმარებელი უფლებამოსილია, ყოველგვარი საფუძვლის მითითების გარეშე უარი თქვას ხელშეკრულებაზე მისი გაფორმებიდან 14 კალენდარული დღის განმავლობაში. უარის თქმის უფლების გამოყენებისას მომხმარებელმა ფინანსურ ორგანიზაციას უნდა შეატყობინოს მატერიალურად ან სხვა სანდო საშუალებით, ამავე ბრძანებით დადგენილი ვადაში, ასევე, გადაიხადოს კრედიტის ნარჩენი ძირითადი თანხა და ამ თანხაზე კრედიტით სარგებლობის პერიოდის განმავლობაში დარიცხული და გადაუხდელი პროცენტი.

            3. პრეტენზიის/საჩივრის შეტანის უფლება - საფინანსო პროდუქტის მიმღები უფლებამოსილია, გამოხატოს პრეტენზია/უკმაყოფილება და შეიტანოს საჩივარი ფინანსური ორგანიზაციისა თუ მისი ნებისმიერი პროდუქტის მიმართ. ამ უფლების რეალიზაციისას საფინანსო ორგანიზაციას ეკისრება ვალდებულება, მიიღოს და განიხილოს პრეტენზია მიუხედავად მისი გამოხატვის ფორმისა და ვადისა, შეისწავლოს საკითხი და არაგუვიანეს 1 თვის ვადაში აცნობოს მომხმარებელს შესაბამისი შედეგის შესახებ. აღსანიშნავია, რომ მომხმარებელი ასევე უფლებამოსილია, მიმართოს საქართველოს ეროვნულ ბანკთან არსებულ დავების განმხილველ კომისიას წარდგენილი საჩივრის დადგენილ ვადაში დაუკმაყოფილებლობის (მათ შორის, პასუხის გაუცემლობის) ან ნაწილობრივ დაკმაყოფილების შემთხვევაში „საგადახდო სისტემისა და საგადახდო მომსახურების შესახებ" საქართველოს კანონის საფუძველზე.

გასათვალისწინებელია ის სიახლეები ბრძანებაში, რომლებიც 2025 წლის 1 მაისიდან შედის ძალაში. ახალი რეგულაცია ერთმანეთისაგან მიჯნავს პირგასამტეხლოს ოდენობას მომხმარებლის მიერ კრედიტის საკუთარი სახსრებით წინსწრებით დაფარვისა და ნაწილობრივი ან სრული რეფინანსირების დროს. შედეგად, ცვლილებამდელი პირგასამტეხლოს ოდენობა იმოქმედებს მომხმარებლის მიერ საკუთარი სახსრებით წინსწრებით სრულად/ნაწილობრივ დაფარვის შემთხვევაში. რაც შეეხება სხვა ფინანსური ორგანიზაციიდან სრული/ნაწილობრივი რეფინანსირების შემთხვევას, ასეთ დროს სანქციის ოდენობა განისაზღვრება თანხის წინსწრებით დაფარვის მომენტისთვის კრედიტის ნარჩენ ძირითად თანხაზე მიმართული თანხის არაუმეტეს 0,5%-ის ოდენობით. აღსანიშნავია ისიც, რომ ეს უკანასკნელი წესი იურიდიულ პირებს ეხება მხოლოდ მაშინ, როდესაც მისი ვალდებულებების ჯამური მოცულობა ამავე ფინანსურ ორგანიზაციაში არ აღემატება 2 000 000 ლარს. წინააღმდეგ შემთხვევაში მასზე გავრცელდება იგივე ოდენობის სანქციები, რაც საკუთარი სახსრებით წინსწრებით დაფარვისას მოქმედებს.

და ბოლოს, ბიზნესისთვის, როგორც საფინანსო პროდუქტის მომხმარებლისთვის, აღნიშნული რეგულაციები მნიშვნელოვან დაცვის მექანიზმებს ქმნის. ისინი უზრუნველყოფს ბიზნესის უფლებას სრულყოფილი და გამჭვირვალე ინფორმაციის მიღებაზე, ხელშეკრულების პირობების სიცხადესა და საჭიროების შემთხვევაში – მასზე უარის თქმაზე. ამასთან, რეგულაციები ფინანსურ ორგანიზაციებს ავალდებულებს მომსახურების მაღალი სტანდარტებით წარმართვას, რაც ქმნის პროგნოზირებად საფინანსო გარემოს. შესაბამისად, კომპანიებმა უნდა გაითვალისწინონ აღნიშნული წესები და ფინანსური გადაწყვეტილებების მიღებისას იხელმძღვანელონ ზემოთ მოყვანილი უფლებებით.

banner image news banner
ავტორი
LIVE
news banner

დღის ტოპ 10 სიახლე











სხვა სიახლეები

ბიზნეს მრჩეველი
image მეწარმეობის მხარდაჭერის სახელმწიფო პროგრამა - რა ფინანსურ შესაძლებლობებს სთავაზობს სახელმწიფო ბიზნესს?

06.11.2026.15:05

2026 წლის 2 ნოემბერს საქართველოს მთავრობის №517 დადგენილებით დამტკიცდა მეწარმეობის მხარდაჭერის სახელმწიფო პროგრამა, რომლის მიზანია ადგილობრივი მეწარმეობის ხელშეწყობა და კერძო სექტორის საჭიროებებზე მორგებული ფინანსური ინსტრუმენტების შეთავაზება. აღნიშნული ინსტრუმენტები მეწარმე სუბიექტებს საინვესტიციო პროექტების განხორციელებისთვის დაფინანსების ალტერნატიულ შესაძლებლობებს სთავაზობს.

დადგენილების თანახმად, კორპორაცია პროგრამას ახორციელებს შემდეგი სახის ფინანსური ინსტრუმენტების გამოყენებით:

სინდიცირებული სესხი - წარმოადგენს დაფინანსების მექანიზმს, რომლის ფარგლებშიც მეწარმე სუბიექტს სესხი ერთობლივად მიეწოდება კორპორაციისა და ერთი ან რამდენიმე ფინანსური ინსტიტუტის მიერ. ამ მოდელის ფარგლებში კორპორაციის თანამონაწილეობა არ უნდა აღემატებოდეს სესხის ძირითადი თანხის 45%-ს. რაც შეეხება საპროცენტო განაკვეთს, კორპორაციის მიერ გაცემულ თანხაზე დასარიცხი პროცენტი არ უნდა იყოს ამავე დადგენილებით განსაზღვრულ მაჩვენებელზე დაბალი.

ამავდროულად, სინდიცირებულ სესხში კორპორაციის მონაწილეობაზე გადაწყვეტილება მიიღება მისი მონაწილეობით დაფინანსების ოდენობის მიხედვით (5 მილიონ ლარამდე – კომიტეტის, 5-20 მილიონი ლარის ჩათვლით – საბჭოს, ხოლო 20 მილიონ ლარზე მეტი თანხის შემთხვევაში – საქართველოს მთავრობის მიერ).

პირდაპირი ან/და ჰიბრიდული სესხი - პროგრამის თანახმად, მეწარმე სუბიექტის მიერ საინვესტიციო პროექტის განხორციელების მიზნით, გაიცემა:

ა) პირდაპირი სესხი (საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული სესხი) ან/და

ბ) ჰიბრიდული სესხი, რომელიც აერთიანებს სასესხო და წილობრივი დაფინანსების მახასიათებლებს, მათ შორის: სესხიდან გამომდინარე ფულადი მოთხოვნის მეწარმე სუბიექტის წილში (აქციებში) კონვერტაციის შესაძლებლობას ან/და კორპორაციის უფლებას, სესხის სანაცვლოდ მიიღოს მეწარმის მოგების შეთანხმებული ნაწილი, ან/და სასესხო და წილობრივი დაფინანსების მახასიათებლების მქონე სხვა მექანიზმებს.

დადგენილებით განსაზღვრულია მსგავსი სესხის გაცემის წინაპირობაც - მეწარმე სუბიექტის თანამონაწილეობა საინვესტიცო პროექტის დაფინანსებაში, კაპიტალური ხარჯების არანაკლებ 30%-ის ოდენობით.

რაც შეეხება საპროცენტო განაკვეთს, პირდაპირი სესხის თანხაზე დასარიცხი მინიმალური საპროცენტო განაკვეთი არ უნდა იყოს დადგენილებით განსაზღვრულ მაჩვენებელზე ნაკლები. ამავდროულად, გადაწყვეტილება, ისევე, როგორც სინდიცირებული სესხის შემთხვევაში, მიიღება სესხის ოდენობის მიხედვით (2 მილიონ ლარამდე – კომიტეტის, 2-10 მილიონი ლარის ჩათვლით – საბჭოს, ხოლო 10 მილიონ ლარზე მეტი თანხის შემთხვევაში – საქართველოს მთავრობის მიერ). სესხის ტიპები, სარგებლობის პირობები და კრიტერიუმები დამატებით დგინდება კორპორაციის დირექტორის მიერ. 

პირდაპირი წილობრივი მონაწილეობა - კორპორაცია ახორციელებს მეწარმე სუბიექტის კაპიტალში პირდაპირ წილობრივ მონაწილეობას, რის შესახებაც გადაწყვეტილებას იღებს საქართველოს მთავრობა. დეტალური კრიტერიუმები, შეფასების წესები, მოთხოვნები და ინსტრუმენტის განხორციელების წესები დგინდება კორპორაციის დირექტორის მიერ.

ამრიგად, მეწარმეობის მხარდაჭერის ახალი სახელმწიფო პროგრამა ბიზნესს დაფინანსების განსხვავებულ მექანიზმებს სთავაზობს და ქმნის შესაძლებლობას, საინვესტიციო პროექტების საჭიროებებისა და სპეციფიკის გათვალისწინებით, მეწარმე სუბიექტებმა ისარგებლონ როგორც სასესხო, ისე - წილობრივი დაფინანსებით. პროგრამის ეფექტიანობა და კონკრეტული ფინანსური ინსტრუმენტების ხელმისაწვდომობა კი მნიშვნელოვნად იქნება დამოკიდებული მის ფარგლებში განსაზღვრულ დამატებით კრიტერიუმებსა და დაფინანსების პირობებზე.

საქართველოს ეკონომიკური ფორუმი

Powered by Business Insider Georgia

ვრცლად
economic forum

სიახლეების გამოწერა